حافظه جمعی مورچه‌ها برای به خاطر سپاری بوی دشمن!

خبرگزاری ایسنا - ساعت 9:59 - 3/12/1390

نتیجه تحقیقات محققان دانشگاه ملبورن استرالیا نشان می‌دهد، مورچه‌ها قادرند خاطرات را با استفاده از بو به یاد بیاورند و به این وسیله دشمنان خود را شناسایی کنند.

به گزارش سرویس علمی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) زمانی که یک مورچه با یک مورچه مزاحم از کلونی دیگر می‌جنگد، می تواند بوی دشمن خود را به خاطر بسپارد و آن را در اختیار دیگر اعضای کلونی قرار دهد.

کلونی مورچه‌ها به عنوان یکی از قدیمی‌ترین و کارآمدترین جوامع با استفاده از این «حافظه جمعی» دشمنان خود را شناسایی می کنند.

مواد شیمیایی برای بسیاری از گونه‌های مورچه، کلیدی برای شناسایی و عملکرد در کلونی محسوب می‌شود. حشرات با استفاده از نشانه‌های شیمیایی خاص که بر روی بدن هر یک از اعضای لانه وجود دارد، کلونی خود را شناسایی می‌کنند.

محققان استرالیایی گونه‌ای از مورچه‌های بافنده گرمسیری (Oecophylla smaragdina) را مورد بررسی قرار دادند. این مورچه ها خانه‌های خود را بر روی درختان می‌سازند و در هر لانه تا 500 هزار مورچه کارگر وجود دارد.

یک آزمون آشنایی انجام شد تا مشخص شود که آیا مورچه‌ها می‌توانند در هنگام مواجهه با مورچه‌های مزاحم از کلونی های دیگر آنها را شناسایی کنند.

در جریان این آزمون، تعدادی از مورچه‌های یک کلونی با مورچه‌های مزاحم از کلونی دیگر روبه‌رو شدند. این آزمون شناسایی 15 بار تکرار شد. مورچه‌ها با بخاطر سپردن بوی مزاحمان، سایر اعضای کلونی را نیز مطلع کردند و زمانی که مورچه‌های مزاحم وارد کلونی اصلی شدند، تمامی مورچه‌ها قادر به شناسایی آنها بودند.

به گفته پروفسور «مارک الگار» سرپرست تیم تحقیقاتی این عملکرد را در شرایط انسانی توضیح می‌دهد: بطور مثال شما در جریان یک مسابقه فوتبال یک تجربه ناخوشایند با گروهی از افراد با پوشش و رنگ خاص داشته‌اید. شما به دوستان خود هشدار می دهید که مراقب افراد با این نوع پوشش خاص باشند و همه گروه با دادن این نشانی به یکدیگر، دیگر اعضا را نیز مطلع می کنند.

این مسأله در بین مورچه‌ها مانند همین روش است و مورچه‌ها به جای استفاده از رنگ، از بو برای مطلع کردن سایر اعضای کلونی خود در هنگام خطر موجود استفاده می کنند.

نتیجه این تحقیق در مجله علوم طبیعی (Naturwissenschaften) منتشر شده است.